Eglwysi a thirnodau crefyddol

Yn Sir Fynwy y mae rhai o eglwysi mwyaf diddorol De-ddwyrain Cymru. O adfeilion hanesyddol i blwyfi tref a gwlad gweithgar, pob un â stori bwysig i'w hadrodd.

Mae'r uchafbwyntiau heddiw yn cynnwys adfeilion eiconig a rhamantus Abaty Tyndyrn, a sefydlwyd yn 1131 gan fynachod Sistersaidd, a'r un mor ysbrydoledig ond nad ymwelir â’r safle mor fynych, Priordy Llanddewi Nant Hodni, a adeiladwyd gan fynachod Awstinaidd yn 1113 ym Mro Ewyas ddiarffordd.

Cafodd Eglwys Priordy’r Santes Fair yn Y Fenni ei disgrifio fel 'Abaty Westminster Cymru', gan ddenu miloedd o ymwelwyr bob blwyddyn i weld y casgliad gwych o henebion hanesyddol a cherfiadau canoloesol. Mae mawrion pob oes yno – o oes y Nomaniaid, oes y Plantagenet, oes y Tuduriaid ac oes y Stiwardiaid.

Ar gyfer gemau cudd, edrychwch ar Eglwys Sant Issui ym Mhartrishow, eglwys y Santes Fair yn Llanfair Cilgedin ac Eglwys Sant Martin yng Nghwm-iou. Mae Eglwys Sant Issui mewn lleoliad gwych yn nyffryn Grwyne Fawr gyda golygfeydd panoramig. Y tu mewn i'r eglwys fe welwch groglen dderw hardd a llofft o'r 15fed ganrif ac ar wal orllewinol corff yr eglwys ffigwr wedi'i beintio o 'amser' - sgerbwd gyda phladur, awrwydr a rhaw.

Ailadeiladwyd Eglwys y Santes Fair yn Llanfair Cilgedin yn 1875-6 gan y pensaer John Dando Sedding a wnaeth ailddefnyddio rhywfaint o'r adeiladwaith gwreiddiol yn ofalus a chyflwyno cynllun sgraffito addurniadol cyfoethog.

Adeiladwyd Eglwys Sant Martin ar is-bridd symudol llithriad tir hynafol enfawr. Wrth i'r ddaear barhau i setlo mae wedi achosi i furiau'r eglwys bwyso mewn amrywiaeth o onglau syfrdanol – mae'r tŵr, yn anhygoel , sy’n dal i sefyll, bellach yn gwyro i fwy o radd na thŵr pwyso Pisa!

Gweler map o Eglwysi Sir Fynwy yma

Yn chwilio am rywbeth...

Llety
Pethau i’w Gwneud
Beth sy’n Digwydd?
Bwyd a Diod
Siopa

Nifer yr eitemau:

Nifer yr eitemau: 35

, wrthi'n dangos 1 i 20.

Trefnu yn ôl: A-Y: Isaf i ddechrau A-Y: Uchaf i ddechrau

St. Teilo's Church, Llantilio Pertholey

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Nr Hereford Road, Llantilio Pertholey, Abergavenny, Monmouthshire, NP7 6NT

Ffôn
01873 859881

mardyvicarage@yahoo.co.uk

Abergavenny

Adeiladwyd Eglwys Sant Teilo yn wreiddiol yn y 12fed ganrif ar safle canolfan addoli o'r 6ed ganrif ym mhen gogleddol y Fenni.

Cyfieithwyd gan
Church of St. Nicholas, Grosmont

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

The Rectory,, B4347, Grosmont, Monmouthshire, NP7 8LW

Grosmont

Eglwys blwyf nodedig o faint nodedig o'r 13g yw Eglwys Sant Nicholas yn y Grysmwnt (oherwydd pwysigrwydd y Grysmwnt pan gafodd ei hadeiladu).

Cyfieithwyd gan
Church of St Stephen & St Tathan

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Church of St Stephen & St Tathan, Pound Lane, Caerwent, Caldicot, Monmouthshire, NP26 5AY

Ffôn
07813 264429

Caerwent, Caldicot

Efallai mai dyma un o'r safleoedd Cristnogol cynharaf yn y sir, o bosibl yng Nghymru

Cyfieithwyd gan
St. Mary's Church, Magor

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Magor Square, Magor, Monmouthshire, NP26 3LY

Ffôn
01633 882266

netherwentchurches@gmail.com

Magor

Ymweld ag Eglwys y Santes Fair, sydd yng nghanol Magwyr.

Cyfieithwyd gan
Newport Cathedral

Math

Type:

Eglwys gadeiriol

Cyfeiriad

Stow Hill, Newport, Newport, NP20 4ED

Ffôn
01633 267464

enquiries@newportcathedral.org.uk

Newport

Eglwys Gadeiriol Casnewydd yw Mam Eglwys Esgobaeth Anglicanaidd Mynwy sy'n cynnwys sir Fynwy gyfan, dinas Casnewydd a rhannau o ardaloedd awdurdodau lleol cyfagos.

Cyfieithwyd gan
St. Arvan's Church

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St. Arvan's Church, Church Lane, St Arvans,, Chepstow, Monmouthshire, NP16 6EU

Ffôn
01291 622064

frmichaelgollop1@gmail.com

St Arvans,, Chepstow

Eglwys blwyf ganoloesol o darddiad Celtaidd posibl o'r nawfed ganrif, a enwyd ar ôl y meudwy St. Arvan o'r 9fed ganrif.

Cyfieithwyd gan
Harold's Stones

Math

Type:

Safle Cynhanesyddol

Cyfeiriad

Chepstow Road, Trellech, Monmouthshire, NP25 4PE

Trellech

Mae cerrig Harold yn dyddio'n ôl 3,500 o flynyddoedd i'r Oes Efydd.

Cyfieithwyd gan
St Martin's Church, Cwmyoy

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St Martin's Church, Cwmyoy, Vale of Ewyas, Abergavenny, Monmouthshire, NP7 7NS

mardyvicarage@yahoo.co.uk

Vale of Ewyas, Abergavenny

Ewch i'r eglwys fwyaf crog ym Mhrydain yng Nghwmyoy.

Cyfieithwyd gan
Church of St Illtyd

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Old Abergavenny Road, Mamhilad, Pontypool, Monmouthshire, NP4 8RH

Pontypool

Soniodd eglwys ganoloesol am y tro cyntaf tua 1100 ond yn debygol o'r 14eg ganrif o ran tarddiad.

Cyfieithwyd gan
St Peter's Church, Dixton

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St Peters’ Church, Dixton Lane, Monmouth, Monmouthshire, NP25 3SY

friendsofdixtonchurch@hotmail.com

Monmouth

Eglwys Sant Pedr yn Dixton, ar gyrion Trefynwy ar hyd Afon Gwy.

Cyfieithwyd gan
St Bridget's Church Skenfrith

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St Bridget's Church Skenfrith, Skenfrith, Abergavenny, Monmouthshire, NP7 8UH

Ffôn
01873 821405

Abergavenny

Eglwys hynafol yw St. Bridget's, a gysegrwyd yn 1207, sydd wedi gweld addoli Duw drwy ganrifoedd lawer. Dyma un o'r eglwysi hynaf mewn defnydd parhaus yn Sir Fynwy.

Cyfieithwyd gan
St. Mary's Priory Church, Monmouth

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St. Mary's Priory Church, Monk Street, Monmouth, Monmouthshire, NP25 3NX

monmouthparishsecretary@gmail.com

Monmouth

Mae Eglwys Priordy Santes Fair, Trefynwy yn eglwys hardd sy'n eglwys blwyf a dinesig ar gyfer tref a chymuned Trefynwy.

Cyfieithwyd gan
Llanddewi Rhydderch Baptist Chapel

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Llanddewi Rhydderch, Abergavenny, Monmouthshire, NP7 9TT

Ffôn
07977596319

contact@llanddewi-rhydderch-chapel.co.uk

Abergavenny

Adeiladwyd Capel Bedyddwyr Llanddewi Rhydderch ym 1827, ar dir a roddwyd gan y teulu Williams. Mae gwasanaethau wedi cael eu cynnal yn y Capel byth ers hynny.

Cyfieithwyd gan
St Cadoc's Church, Llangattock-Vibon-Avel

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

The Grange to Llanvolda Road, Llangattock-Vibon-Avel, Monmouth, Monmouthshire, NP25 5NG

Monmouth

Eglwys ganoloesol ddiarffordd gyda chysylltiadau â Rolls Royce.

Cyfieithwyd gan
St David's Church, Llangeview

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St David's Church, Llangeview, Usk, Monmouthshire, NP15 1NF

Ffôn
0204 520 4458

office@friendsoffriendlesschurches.org.uk

Usk

Eglwys hynafol mewn mynwent bron yn gylchog, gyda thrawst a llofft grog o'r 15fed ganrif, a chyfoeth o waith coed o'r 18fed ganrif

Cyfieithwyd gan
Tintern Abbey (Cadw)

Math

Type:

Safle Hanesyddol

Cyfeiriad

Tintern Abbey, Tintern, Monmouthshire, NP16 6SE

Ffôn
03000 252239

TinternAbbey@gov.wales

Tintern

Abaty Sistersaidd, a sefydlwyd yn 1131 ym mhentref prydferth Dyffryn Gwy yn Tyndyrn. Ailadeiladwyd eglwys anhygoel o gyflawn yr abaty ar ddiwedd y drydedd ganrif ar ddeg a dechrau'r bedwaredd ganrif ar ddeg, gydag olion helaeth o adeiladau clostir a…

Cyfieithwyd gan
Church of St Issui, Partrishow

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Partrishow, Abergavenny, Powys, NP7 7LP

Abergavenny

Mae Eglwys Sant Issui yn eglwys ganoloesol ar hen safle pererindod yn y Mynyddoedd Duon.

Cyfieithwyd gan
Magor Procurator House

Math

Type:

Safle Hanesyddol

Cyfeiriad

Magor Square, Magor, Monmouthshire, NP26 3LY

Magor

Fe'i gelwir hefyd yn Magor Mansion, Tŷ'r Procurator yw olion adfeiliedig plasty sydd wedi'i leoli drws nesaf i Eglwys y Santes Fair ym Magwyr.

Cyfieithwyd gan
St. Mary's Church

Math

Type:

Safle Crefyddol

Cyfeiriad

Tintern, Tintern, Monmouthshire, NP16 6SF

Tintern

[Ar gau i'r cyhoedd ar hyn o bryd] Mae adfeilion Eglwys y Santes Fair ar y bryn uwchben hen Westy'r Abaty ac yn wreiddiol yn gwasanaethu Plwyf Chapel Hill ym mhen deheuol Tintern.

Cyfieithwyd gan
St Michael and All Angels', Gwernesney

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St Michael and All Angels', Chepstow Road, Gwernesney, Usk, Monmouthshire, NP15 1HE

Ffôn
+44 (0)204 520 4458

office@friendsoffriendlesschurches.org.uk

Gwernesney, Usk

Mae'r eglwys restredig Gradd I ddiflewyn hon yn dyddio o'r 13g, a dywedir ei bod yn gartref i'r clychau hynaf yn Sir Fynwy.

Cyfieithwyd gan