Eglwysi a thirnodau crefyddol

Yn Sir Fynwy y mae rhai o eglwysi mwyaf diddorol De-ddwyrain Cymru. O adfeilion hanesyddol i blwyfi tref a gwlad gweithgar, pob un â stori bwysig i'w hadrodd.

Mae'r uchafbwyntiau heddiw yn cynnwys adfeilion eiconig a rhamantus Abaty Tyndyrn, a sefydlwyd yn 1131 gan fynachod Sistersaidd, a'r un mor ysbrydoledig ond nad ymwelir â’r safle mor fynych, Priordy Llanddewi Nant Hodni, a adeiladwyd gan fynachod Awstinaidd yn 1113 ym Mro Ewyas ddiarffordd.

Cafodd Eglwys Priordy’r Santes Fair yn Y Fenni ei disgrifio fel 'Abaty Westminster Cymru', gan ddenu miloedd o ymwelwyr bob blwyddyn i weld y casgliad gwych o henebion hanesyddol a cherfiadau canoloesol. Mae mawrion pob oes yno – o oes y Nomaniaid, oes y Plantagenet, oes y Tuduriaid ac oes y Stiwardiaid.

Ar gyfer gemau cudd, edrychwch ar Eglwys Sant Issui ym Mhartrishow, eglwys y Santes Fair yn Llanfair Cilgedin ac Eglwys Sant Martin yng Nghwm-iou. Mae Eglwys Sant Issui mewn lleoliad gwych yn nyffryn Grwyne Fawr gyda golygfeydd panoramig. Y tu mewn i'r eglwys fe welwch groglen dderw hardd a llofft o'r 15fed ganrif ac ar wal orllewinol corff yr eglwys ffigwr wedi'i beintio o 'amser' - sgerbwd gyda phladur, awrwydr a rhaw.

Ailadeiladwyd Eglwys y Santes Fair yn Llanfair Cilgedin yn 1875-6 gan y pensaer John Dando Sedding a wnaeth ailddefnyddio rhywfaint o'r adeiladwaith gwreiddiol yn ofalus a chyflwyno cynllun sgraffito addurniadol cyfoethog.

Adeiladwyd Eglwys Sant Martin ar is-bridd symudol llithriad tir hynafol enfawr. Wrth i'r ddaear barhau i setlo mae wedi achosi i furiau'r eglwys bwyso mewn amrywiaeth o onglau syfrdanol – mae'r tŵr, yn anhygoel , sy’n dal i sefyll, bellach yn gwyro i fwy o radd na thŵr pwyso Pisa!

Gweler map o Eglwysi Sir Fynwy yma

Yn chwilio am rywbeth...

Llety
Pethau i’w Gwneud
Beth sy’n Digwydd?
Bwyd a Diod
Siopa

Nifer yr eitemau:

Nifer yr eitemau: 34

, wrthi'n dangos 21 i 34.

Trefnu yn ôl: A-Y: Isaf i ddechrau A-Y: Uchaf i ddechrau

Penallt Old Church

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Penallt Old Church, Penallt, The Rhadyr, Monmouth, Monmouthshire, NP25 4SE

Ffôn
07495 445807

The Rhadyr, Monmouth

Hen Eglwys Penallt yw'r adeilad hynaf yn y pentref, sy'n dyddio o ddechrau'r 13eg ganrif a dyma ganolbwynt y plwyf. Ewch i weld golygfeydd dros Ddyffryn Gwy ac 800 mlynedd o hanes.

Cyfieithwyd gan
The Virtuous Well

Math

Type:

Safle Hanesyddol

Cyfeiriad

Llandogo Road, Trellech, Monmouthshire, NP25 4PE

Trellech

Canoloesol sy'n enwog am ei iachâd.

Cyfieithwyd gan
St Michael and All Angels', Gwernesney

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St Michael and All Angels', Chepstow Road, Gwernesney, Usk, Monmouthshire, NP15 1HE

Ffôn
+44 (0)204 520 4458

office@friendsoffriendlesschurches.org.uk

Gwernesney, Usk

Mae'r eglwys restredig Gradd I ddiflewyn hon yn dyddio o'r 13g, a dywedir ei bod yn gartref i'r clychau hynaf yn Sir Fynwy.

Cyfieithwyd gan
St. Teilo's Church, Llantilio Pertholey

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Nr Hereford Road, Llantilio Pertholey, Abergavenny, Monmouthshire, NP7 6NT

Ffôn
01873 859881

mardyvicarage@yahoo.co.uk

Abergavenny

Adeiladwyd Eglwys Sant Teilo yn wreiddiol yn y 12fed ganrif ar safle canolfan addoli o'r 6ed ganrif ym mhen gogleddol y Fenni.

Cyfieithwyd gan
Church of St Illtyd

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Old Abergavenny Road, Mamhilad, Pontypool, Monmouthshire, NP4 8RH

Pontypool

Soniodd eglwys ganoloesol am y tro cyntaf tua 1100 ond yn debygol o'r 14eg ganrif o ran tarddiad.

Cyfieithwyd gan
Monmouth Methodist Church

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

16A St James St, Monmouth, Monmouthshire, NP25 3DL

Ffôn
01600712202

ar.langford1@btinternet.com

Monmouth

Wedi'i sefydlu ym 1835, mae Eglwys Fethodistaidd Trefynwy yn un o "drysorau cudd" pensaernïol Trefynwy.

Cyfieithwyd gan
Church of St Nicholas, Trellech

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

Church of St Nicholas, Trellech, Monmouth, Monmouthshire, NP25 4PZ

Ffôn
01600 860662

revnjt@btinternet.com

Monmouth

Mae Eglwys Sant Nicolas yn Nhrellech yn safle hanesyddol yng nghanol Dyffryn Gwy rhwng Trefynwy a Chas-gwent.

Cyfieithwyd gan
Brecon Cathedral

Math

Type:

Eglwys gadeiriol

Cyfeiriad

Cathedral Close, Brecon, Powys, LD3 9DP

Ffôn
01874 623857

admin@breconcathedral.org.uk

Brecon

Wedi'i sefydlu fel priordy Benedictaidd, daeth wedyn yn eglwys blwyf Aberhonddu yn 1537, rôl a ddaliodd hyd yn 1923 daeth yn Gadeirlan i Esgobaeth Abertawe ac Aberhonddu a oedd newydd ei chreu.

Cyfieithwyd gan
St Peter's Church, Dixton

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St Peters’ Church, Dixton Lane, Monmouth, Monmouthshire, NP25 3SY

friendsofdixtonchurch@hotmail.com

Monmouth

Eglwys Sant Pedr yn Dixton, ar gyrion Trefynwy ar hyd Afon Gwy.

Cyfieithwyd gan
St. Mary's Priory, Chepstow

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St Mary's Priory, Upper Church St, Chepstow, Monmouthshire, NP16 5HU

Ffôn
01594 530080

hillnoramay@aol.com

Chepstow

Mae Priordy Santes Fair wedi bod yn ganolfan ar gyfer gweddïo ac addoli ers dros 950 o flynyddoedd. Mae Priordy Santes Fair ar agor bob dydd fel bendith i'r gymuned. Mae croeso i chi fynd i mewn a jyst bod.

Cyfieithwyd gan
Magor Procurator House

Math

Type:

Safle Hanesyddol

Cyfeiriad

Magor Square, Magor, Monmouthshire, NP26 3LY

Magor

Fe'i gelwir hefyd yn Magor Mansion, Tŷ'r Procurator yw olion adfeiliedig plasty sydd wedi'i leoli drws nesaf i Eglwys y Santes Fair ym Magwyr.

Cyfieithwyd gan
St. Mary's Priory Church, Monmouth

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St. Mary's Priory Church, Monk Street, Monmouth, Monmouthshire, NP25 3NX

monmouthparishsecretary@gmail.com

Monmouth

Mae Eglwys Priordy Santes Fair, Trefynwy yn eglwys hardd sy'n eglwys blwyf a dinesig ar gyfer tref a chymuned Trefynwy.

Cyfieithwyd gan
St. Arvan's Church

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St. Arvan's Church, Church Lane, St Arvans,, Chepstow, Monmouthshire, NP16 6EU

Ffôn
01291 622064

frmichaelgollop1@gmail.com

St Arvans,, Chepstow

Eglwys blwyf ganoloesol o darddiad Celtaidd posibl o'r nawfed ganrif, a enwyd ar ôl y meudwy St. Arvan o'r 9fed ganrif.

Cyfieithwyd gan
St Martin's Church, Cwmyoy

Math

Type:

Eglwys

Cyfeiriad

St Martin's Church, Cwmyoy, Vale of Ewyas, Abergavenny, Monmouthshire, NP7 7NS

mardyvicarage@yahoo.co.uk

Vale of Ewyas, Abergavenny

Ewch i'r eglwys fwyaf crog ym Mhrydain yng Nghwmyoy.

Cyfieithwyd gan